Ô nhiễm môi trường làng nghề vẫn ở mức cao

Cuộc sống xanh Cảnh báo
Thứ hai, 19/7/2010 10:12 GMT+7
Trong những năm qua, các làng nghề Việt Nam đã đóng góp cho xã hội một lượng hàng hoá khá phong phú, tăng thu nhập, nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân. Tuy nhiên, trong quá trình phát triển, ô nhiễm môi trường đang là mối đe dọa tới môi trường sinh thái, sức khoẻ cộng đồng dân cư và đến sự tồn tại, phát triển của chính các làng nghề.

Những con số báo động

Phó Chủ tịch Hiệp hội làng nghề Việt Nam Nguyễn Văn Miện cho biết, trong quá trình phát triển, các làng nghề gặp phải rất nhiều khó khăn, đặc biệt là môi trường làng nghề đang bị ô nhiễm trầm trọng.



Ô nhiễm làng nghề hiện nay đang ở mức đáng báo động

Kết quả khảo sát mới đây của Viện Khoa học và Công nghệ môi trường Đại học Bách khoa Hà Nội đưa ra những con số đáng báo động: 100% mẫu nước thải ở các làng nghề có thông số vượt quá tiêu chuẩn cho phép; nước mặt, nước ngầm đều có dấu hiệu ô nhiễm.

Tại thôn Phú Đô, xã Mễ Trì, huyện Từ Liêm, TP Hà Nội, hàm lượng BOD trong nước thải vượt tiêu chuẩn cho phép từ 3 - 4 lần, cặn lơ lửng, chất hữu cơ, nitơ, phốt pho trong nước thải rất cao.  Theo ước tính, thôn Phú Đô có khoảng gần 600 hộ gia đình làm bún, mỗi gia đình sản xuất từ 50-70 kg bún một ngày. Để làm bún người ta phải ngâm gạo đến khi có mùi chua thì vớt ra. Nước gạo chua đổ ra cống, rồi chảy vào mương của thôn, xã bốc mùi hôi nồng nặc.

Ông Bùi Cảnh - một người dân thôn Phú Đô cho biết, ông đã sống ở thôn gần hết cuộc đời, đã quen với dòng nước đen kịt của con mương tiêu chảy qua thôn nhưng đến ngày hè nắng nóng, nước bốc mùi nồng nặc khiến ông phát sốt vì không thở nổi.

Nguồn nước tại làng nghề chạm bạc Đồng Xâm (Thái Bình) cũng bị ô nhiễm nặng. Theo ông Nguyễn Văn Ngoan, Chủ tịch Hội làng nghề chạm bạc Đồng Xâm, làng có 187 cơ sở sản xuất, với 1.631 lao động. Để làm ra sản phẩm, môi trường của làng gánh chịu ô nhiễm nặng nề với áp lực của việc hóa mạ trung bình 5 tấn thau, 2 tạ bạc, 30kg vàng mỗi tháng. Nguồn nước thải nơi đây không qua xử lý mà thải thẳng xuống ao, hồ cho nên có rất nhiều thành phần độc hại, vượt tiêu chuẩn cho phép từ 1,5 – 2 lần.

Không chỉ nguồn nước thải mà các chỉ số ô nhiễm không khí, ô nhiễm tiếng ồn đều vượt tiêu chuẩn cho phép. Tại các làng nghề ở Hà Nội như gỗ Vân Hà và Liên Hà, hàm lượng các chất hữu cơ dễ bay hơi (VOC) cao hơn tiêu chuẩn cho phép từ 3 - 5 lần, nhiệt độ ở làng gốm Bát Tràng cao hơn xung quanh từ 1,5 - 30 C; hai làng nghề Xuân Phương và Dục Tú tiếng ồn cao hơn tiêu chuẩn cho phép từ 3 - 4 lần.

Không vì lợi ích trước mắt

Ông Vũ Quốc Tuấn, Chủ tịch Hiệp hội làng nghề Việt Nam cho rằng, làng nghề ô nhiễm không chỉ ảnh hưởng tới môi trường sinh thái nói chung, đến sức khoẻ và cộng đồng dân cư mà còn đang đe doạ đến sự tồn tại và phát triển của chính các làng nghề. Ông Tuấn cũng cho rằng, người dân làm nghề vừa là chủ thể, vừa là nạn nhân của tình trạng ô nhiễm môi trường.



Dòng nước đen kịt của con mương tiêu chảy qua thôn Phú Đô

Có nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng ô nhiễm môi trường ở các làng nghề, tuy nhiên nguyên nhân chính của tình trạng ô nhiễm kể trên vẫn là do các cơ sở sản xuất kinh doanh ở các làng nghề còn manh mún, nhỏ lẻ, phân tán, phát triển tự phát, không đủ vốn và không có công nghệ xử lý chất thải.

Phó trưởng Phòng Quản lý tiểu thủ công nghiệp làng nghề, Sở Công Thương Hà Nội Nguyễn Phương Thảo cho biết, khắc phục tình trạng ô nhiễm ở các làng nghề rất khó khăn, nan giải. Để cân bằng được giữa phát triển kinh tế và bảo vệ môi trường là một bài toán khó. Mỗi hộ dân một ngày thu lãi khoảng vài chục đến vài trăm nghìn đồng từ nghề truyền thống nhưng để xây dựng được khu xử lý nước thải phải tốn hàng tỷ đồng. Ngân sách Thành phố chi hỗ trợ phát triển làng nghề hàng năm thì nhỏ giọt. Đây cũng là một bài toán khó có lời giải cho các nhà quản lý cũng như chính quyền địa phương.

Theo Hiệp hội Làng nghề Việt Nam, để giải quyết tình trạng ô nhiễm làng nghề cũng như để cứu các làng nghề, cần có những giải pháp đồng bộ và toàn diện. Nhiều giải pháp được đưa ra như chú trọng nghiên cứu thực hiện pháp luật về bảo vệ môi trường; thành lập các trung tâm bảo vệ môi trường làng nghề; xây dựng quy định, hương ước về bảo vệ môi trường ở mỗi làng nghề; tăng cường các hình thức tham gia, hỗ trợ cho các cơ quan quản lý môi trường địa phương để bảo vệ môi trường làng nghề… Tuy nhiên, quan trọng nhất vẫn là ý thức người dân, không vì lợi ích trước mắt mà xem nhẹ việc ô nhiễm môi trường.

Thu Huyền – Nguyên Dương

CẢNH BÁO
Dân náo loạn vì sởi, kẻ kinh doanh trục lợi kiếm tiền Ngoài chợ dân sinh, giá của hạt mùi già từ 100.000 đồng/kg đã tăng gấp 3 lên tới 300.000 đồng/kg. Các loại lá tắm cũng theo đó tăng giá gấp nhiều lần, nhưng hàng bán luôn chật kín khách.
PHIẾM ĐÀM
Chuyện Obama đi làm trò hề Obama sẵn sàng lên mạng diễn hài để thu hút người dân đăng ký tham gia chương trình bảo hiểm y tế Obamacare. Đấy mới là tuyên huấn!
ẨM THỰC NGÀY TẾT
Hạt bí và sức khỏe bạn gái ngày Tết Những ngày Tết, hầu hết các món ăn đều không lợi cho cân nặng, sức khỏe và cả làn da của bạn gái nhưng hạt bí thì khác.
SỨC KHỎE TẦM NHÌN
Bệnh viện Nhi Trung ương quá tải: Đi tìm giải pháp PGS.TS. Nguyễn Viết Tiến, Thứ trưởng Bộ Y tế đã có ý kiến kết luận chỉ đạo việc giải quyết tình trạng quá tải bệnh nhân nặng tại Bệnh viện Nhi Trung Ương.