Quỹ phát triển sử học Việt Nam

GS Phan Huy Lê - Chủ tịch Quỹ (người ngồi thứ 2 từ trái qua phải)

Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam, với tư cách là một tổ chức xã hội - nghề nghiệp của những người thực thi nhiệm vụ nghiên cứu sử học, giảng dạy khoa học lịch sử, và của những người tuy không trực tiếp tham gia nghiên cứu, giảng dạy lịch sử nhưng rất quý trọng lịch sử của đất nước cũng đã từng có những động thái tích cực nhằm tìm các giải pháp góp phần chấn hưng trách nhiệm dạy, học lịch sử - Hội thảo khoa học “Thực trạng dạy và học lịch sử ở các trường phổ thông” là một minh chứng sống động.

Tại hội thảo khoa học này, nhiều tham luận của các nhà nghiên cứu, của các thầy, cô giáo trực tiếp giảng dạy bộ môn lịch sử không chỉ “mổ xẻ” những nguyên nhân dẫn tới việc dạy, cũng như việc học lịch sử dân tộc chưa tốt, mà còn mạnh dạn đưa ra các kiến nghị với Bộ Giáo dục, với các cơ quan liên quan nhằm góp phần thay đổi nhận thức, nội dung giáo án, giáo trình, cũng như cách thức dạy, học lịch sử và khẳng định vị trí không thể thiếu của môn học lịch sử trong các kỳ thi tốt nghiệp, phổ thông các cấp...

Rất tiếc là các kiến nghị ấy không được tiếp nhận, ứng dụng một cách tích cực và do vậy ngay kỳ thi tuyển sinh vào các trường đại học, cao đẳng vừa rồi có trên 1000 bài thi môn sử điểm số là không. Đây được coi là một hiện tượng không bình thường của việc học lịch sử của học sinh. Bên cạnh việc tổ chức hội thảo, tham gia thẩm định nội dung sách giáo khoa và lịch sử, Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam kiên trì vận động từ nguồn tài trợ về tài chính nhằm hội đủ điều kiện theo luật định để xây dựng “Quỹ Phát triển sử học Việt Nam”. Đến nay, mọi điều kiện cho việc xây dựng Quỹ đã hoàn tất. Ngày 23 tháng 09 năm 2011, Bộ Nội vụ đã ra Quyết định số 1705/QĐ-BNV cấp phép thành lập và công nhận Điều lệ Quỹ Phát triển sử học Việt Nam.

Quỹ Phát triển sử học Việt Nam là tổ chức thành viên của Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam, là tổ chức phi lợi nhuận, được tổ chức và hoạt động nhằm mục đích góp phần đào tạo nhân tài sử học cho đất nước và thúc đẩy sự phát triển của nền sử học Việt Nam. Thông qua các giải thưởng, các chương trình hỗ trợ tài chính, Quỹ khuyến khích các tài năng trẻ trong học tập, nghiên cứu lịch sử, động viên các nhà sử học nghiên cứu, công bố những đề tài lịch sử có giá trị khoa học và thực tiễn cao, góp phần tích cực vào sự nghiệp giáo dục, đào tạo, xây dựng và bảo vệ tổ quốc Việt Nam Xã hội Chủ nghĩa.

Trong Điều lệ hoạt động của mình, Quỹ đã xác định rõ tôn chỉ, mục đích, nguyên tắc tổ chức và hoạt động, phạm vi hoạt động; chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, cơ cấu tổ chức, đối tượng được nhận hỗ trợ về tài chính, giải thưởng của Quỹ; quản lý, sử dụng Quỹ...

Sự ra đời của Quỹ Phát triển sử học Việt Nam là thành quả của cả một quá trình kiên trì và nhẫn nại trong hơn một nhiệm kỳ của Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam. Nhân sự kiện ra đời của Quỹ, Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam xin được bày bỏ sự trân trọng, lòng biết ơn tới nguyên Chủ tịch nước Nguyễn Minh triết, Chủ tịch nước Trương Tấn Sang đã dành thời gian tiếp, làm việc với Thường vụ Hội, cho ý kiến chỉ đạo kịp thời và góp ý các giải pháp nhằm đảm bảo tiến độ và hiệu quả trong quá trình vận động thành lập Quỹ. Cảm ơn các sáng lập viên đã kiên trì hoàn thiện các thủ tục để Quỹ được cấp giấy phép thành lập và công nhận Điều lệ Quỹ Phát triển sử học Việt Nam của Bộ Nội vụ.

Cảm ơn Hội đồng quản trị Tập đoàn Dầu khí quốc gia Việt Nam, Nhà xuất bản Giáo dục, Công ty Cổ phần Vincom, các đơn vị, cá nhân đã tài trợ cho Quỹ. Và để thể hiện lòng biết ơn của mình, sau lễ ra mắt, Hội đồng quản lý Quỹ, Ban Giám đốc Quỹ sẽ triển khai kế hoạch để ngay trong năm học 2011-2012 cấp học bổng cho các sinh viên đỗ thủ khoa chuyên ngành lịch sử ở các trường đại học, cao đẳng trong cả nước; chuẩn bị những điều kiện cần và đủ để trao giải thưởng cho các nghiên cứu sinh, học viên cao học bảo vệ luận án đạt loại xuất sắc chuyên ngành lịch sử năm học 2011-2012 và các năm tiếp theo; thành lập các hội đồng bao gồm các Giáo sư, Tiến sĩ, Nhà giáo Nhân dân, Già giáo Ưu tú về chuyên ngành lịch sử để chuẩn bị hồ sơ, xem xét và trao giải thưởng cho các công trình nghiên cứu lịch sử có giá trị cao vào năm 2015...

Quỹ Phát triển sử học Việt Nam, về nguyên tắc chỉ được phép sử dụng nguồn lãi tín dụng để hỗ trợ sinh viên, nghiên cứu sinh vượt khó học tập tốt, tài trợ tài chính cho các tác giả có công trình được đánh giá có giá trị cao nhưng chưa có điều kiện để in ấn, phát hành... Do vậy, Quỹ luôn luôn mong nhận được sự nhiệt tâm đóng góp của các tổ chức, đơn vị, của các nhà hảo tâm để một mặt bảo tồn, phát triển được Quỹ, một mặt khác, có điều kiện để điều chỉnh mức tài trợ, khuyến khích kịp thời các nhân tố điển hình trong học tập, giảng dạy và nghiên cứu sử học.