Hai cái gai của Trung Quốc | Thời sự

Hai cái gai của Trung Quốc

09:53 | 13/09/2015

Hai cái gai của Trung Quốc
(Tamnhin.net) Quan hệ Trung Quốc – Mianma kể từ khi Tổng thống Thein Sein lên nắm quyền năm 2011 tới nay đã trở nên lạnh nhạt. Mianma không còn là khoảng trời riêng và cũng không còn là “lá chắn tin cậy” phía tây nam của Trung Quốc, trái lại đang trở thành cái gai bên sườn rất khó chịu. Trong khi đó quan hệ Trung – Triều đang căng thẳng và là cái gai bên sườn phía đông bắc.

   

Kể từ năm 2011 khi làm Tổng thống, ông Thein Sein đã tiến hành 11 cải cách chính trị và kinh tế, chính sách đối nội đối ngoại, nhất là tăng cường quan hệ ngoại giao với Mỹ, Nhật Bản và các nước Phương Tây thì quan hệ Mianma – Trung Quốc trở nên lạnh nhạt, hơn nữa hiện đang trong tình trạng “nhạy cảm”.

Những năm qua, các công ty của Mỹ, Nhật, Phương Tây ồ ạt đổ vào Mianma theo đó một làn sóng chống và tẩy chay các công ty của Trung Quốc dấy lên, rất nhiều các công trình hợp tác với Trung Quốc ở Mianma bị đình hoãn, thậm chí bị hủy bỏ, như : Dự án lắp đặt thêm ống dẫn dầu khí với tổng đầu tư hơn 1 tỉ USD từ Ấn Độ Dương qua Mianma về Trung Quốc. Công trình thủy điện Mesong lớn nhất Mianma, Công trình thủy điện Tapai trên biên giới hai, Mỏ đồng Letpaduang, Dự án công trình đường sắt Kyaukpyu – Côn Minh… đã dừng lại. Tổng đầu tư của Trung Quốc vào Mianma trước đây chiếm tới 95% tổng đầu tư nước ngoài, nay chưa đầy 30%. Trong khi đó một số tổ chức chống Trung Quốc được thành lập ở Mianma như Tổ chức “Thế hệ - 88”…Các tổ chức này  đưa ra khẩu hiệu chống Trung Quốc mạnh mẽ.

 

Năm 2015 căng thẳng và chiến sự lại dấy lên ở biên giới hai nước làm quan hệ hai nước vốn đã xấu đi nay càng căng thẳng, nhất là ngày 16/3/2015, đạn pháo của Quân đội Mianma đã bắn dữ dội sang đất Vân Nam Trung Quốc làm 5 dân bị chết và 8 người bị thương, hàng trăm dân Trung Quốc gần biên giới đã phải di dời sâu vào nội địa. Trung Quốc lập tức điều động  lực lượng quân đội lớn lên biên giới, đưa máy bay trinh sát tới hoạt động trên biên giới. 

Mianma, Tấm   “Lá chắn” phía tây – nam Châu Á bị thủng, làm “Trục Tây Nam Á” của Trung Quốc gồm “Trung Quốc - Myanma – Pakistan – Băng Ladesh” bị gãy. Phía Trung Quốc cho rằng sở dĩ tình hình chống Trung Quốc ở Mianma tăng lên là do có bàn tay của Mỹ và Nhật Bản can thiệp. Chiến lược “Một vành đai, Một trục đường” ở hành lang tây Nam rất có thể bị Mỹ phá hỏng.

Trong bối cảnh này, Trung Quốc đã mời bà Aung San Suu Kyi – một nhân vật đối lập có thế lực mạnh mẽ sang thăm 5 ngày (từ ngày 10/6 tới 14/6/2015) và tiếp đón trọng thị. Dư luận các nước đều cho rằng mục đích chính nhằm tranh thủ phái này trong bầu cử tháng 11/2015 ở Mianma. Nếu đảng của bà  thắng cử hoặc chiếm đa số trong Quốc hội thì Trung Quốc có thể chuyển được thế cờ ở Mianma. Trung Quốc có thể dùng Aung San Suu Kyi để kiềm chế chính sách chống và tẩy chay Trung Quốc hiện nay của  Tổng thống Thein Sein, từ đó bảo vệ được lợi ích to lớn ở Mianma.

Ngày 13/8/2015, tin tức của Mianma cho biết Đảng “Liên minh đoàn kết và phát triển” (USDP) của Tổng thống Thein Sein ra thông báo bãi bỏ chức vụ Chủ tịch Đảng của Thura Shwe Man và chức Tổng bí thư của Muang Muang Thein. Đồng thời tin cho biết Thura Shwe Man cũng không còn nắm chức Chủ tịch Quốc hội Mianma. Dư luận các nước cho rằng Thura Shwe Man là một nhân vật thân Trung Quốc, thời gian qua ông đã 7 lần sang thăm Trung Quốc, lần mới đây nhất vào tháng 4/2015 trước khi Trung Quốc mời bà Aung San Suu Kyi sang thăm. Nguồn tin của Mianma cho biết sau khi hai nhân vật trên thăm Trung Quốc trở về đã rất gắn bó với nhau và cam kết cùng nhau tranh cử Tổng thống vào tháng 11/2015. Nếu thắng cử thì quan hệ Trung Quốc – Mianma sẽ có bước ngoặt lớn.

Bởi vậy, cuộc đảo chính trong nội bộ Đảng USDP cho thấy Tổng thống Thein Sein và những người lãnh đạo Mianma hiện nay muốn trừ hậu họa đối với Mianma trong cuộc bầu cử Tổng thống sắp tới và cũng bóp chết luôn trong trứng nước ý đồ của Trung Quốc muốn dùng bà Aung San Suu Kyi liên minh với Thura Shwe Man để đi với Trung Quốc. Mạng tin “Đâ chiều” ngày 10/9/2015 cho biết mặc dù trong nội bộ Trung Quốc đều dự đoán sự kiện này  có thể xảy ra, nhưng họ vẫn cảm thấy “sốc” và “hẫng hụt”. Tân Hoa Xã ngày 4/9/2015 cho biết trong buổi tiếp Tổng thống Thein Sein sang dự Lễ duyệt binh ngày 3/9/2015, lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình và Thủ tướng Lý Khắc Cường đều mong muốn các bên hòa giải, duy trì ổn định ở biên giới.

Nếu như Mianma là cái gai ở phía tây nam thì Triều Tiên ở phía đông bắc cũng là một cái gai. Hai cái gai ghim vào hai bên sườn đương nhiên làm Trung Quốc rất khó chịu.

Sau khi lên nắm quyền vào cuối năm 2011 tới nay lãnh tụ Kim Jong Un chưa hề sang thăm Trung Quốc, hơn nữa ông cũng đã thẳng tay thanh trừng “Phái thân Trung Quốc” ở Triều Tiên. Điển hình là tháng 12/2013 ông đã cho hành quyết Jang Song Thaek (67 tuổi), nhân vật số 2 của Triều Tiên khi đó. Jang Song Thaek là chồng của bà Kim Kyong Hui, em gái của cố lãnh tụ Kim Jong il, tức là chú rể của Kim Jong Un, là người đưa Kim Jong Un lên nắm quyền thay cha.  Jang Song Thaek là người đứng đầu “Phái thân Trung Quốc”, nên ngay sau đó một loạt thân tín của Jang Song Thaek cũng bị hành quyết, thậm chí có người bị hành quyết bằng súng đại bác.

Lãnh đạo Trung Quốc khi đó cũng rất bị “sốc” và “hẫng hụt” như sự kiện ở Mianma vừa qua. Tờ “Thời báo hoàn cầu” của Trung Quốc ngày 7/9/2015 bình luận quan hệ Trung – Triều hiện nay đang ở vào “thời kỳ rất tế nhị” và Trung Quốc không mong muốn quan hệ này quay đầu lộn ngược, nhất là không muốn bị tan vỡ như quan hệ Trung – Xô trước đây.

Rõ ràng hai cái gai Mianma và Triều Tiên làm Trung Quốc rất khó chịu. Làm thế nào  đẻ tháo gỡ hai cái gai này thực sự là một bài toán khó đối với lãnh đạo Trung Quốc hiện nay./.

 


Kiều Tỉnh 

Những bài viết của Nhà báo Kiểu Tỉnh

Xem thêm»

Các bài mới:

Các bài cũ hơn:

Giáo viên chống tiêu cực, 2 lần bị buộc thôi việc đã được phân công công tác trở lại
Tamnhin.net – Báo điện tử Tầm Nhìn hồi tháng 6/2015 đã có bài viết: “Quảng Ngãi: Sai phạm có hệ thống của Hiệu trưởng Trường THPT Võ Nguyên Giáp”, phản ánh sự coi thường chỉ ...